100 Yıl Sonra Rotada: 1925 İzmir Rallisi Yeniden Hayat Buldu

Zamanda Yolculuk: Efsane Rallinin Yeniden Doğuşu

1925’te düzenlenen ilk İzmir Rallisi, Türkiye motor sporlarının kökenlerine ışık tutan simgesel bir etkinlik olarak hayatımıza girmişti. Aradan geçen bir asırın ardından, 13-14 Aralık 2025 tarihlerinde İzmir’in tarihi dokusunu koruyan yollar yeniden klasik otomobillerin turuna sahne oldu. Araçlarının metal gövdeleri, 100 yıl öncenin asfaltından geçerken seyirciyi adeta zaman tünelinde yolculuğa çıkardı.

Orijinal Rotanın İzinde

Etkinlik, yarışın yapıldığı ilk rota haritalarına sadık kalarak planlandı. Modern alt yapıyla yenilenmiş olsa da tarihi patikanın dar virajları, sürücüler için hâlâ bir meydan okumaydı. Tr.motor1.com’un aktardığına göre, rallinin %80’i 1925 rotasının aynısında gerçekleştirildi. Bugünkü trafik düzenlemeleri ve güvenlik önlemleri dikkate alınarak hazırlanan etaplar, hem sürücülerin hem de klasik otomobil tutkunlarının beğenisini topladı.

Klasikler Pistte: Austin Seven’den Ford Model T’ye

Carscoops’un bildirdiğine göre etkinlikte 1925 model Austin Seven de yarış pistine çıktı. Restorasyonu uzman ekipler tarafından titizlikle gerçekleştirilen bu nadide araç, motorun özgün sesi ve el yapımı deri döşemeleriyle büyük ilgi topladı. Bunlara ek olarak Ford Model T, Dodge Brothers ve Lanchester gibi dönemin İngiliz ve Amerikan üretimleri de parkuru renklendirdi. Türkiye’den de Ralli Otomobil Kulübü (TOK) ve klasik otomobil dernekleri birer ekip gönderdiler.

Döneme Ait Kıyafetlerle Nostalji Canlandı

Etkinlikte sadece otomobiller değil, katılımcıların kostümleri de orijinal dönemi yansıtacak şekilde tasarlandı. Carscoops’un haberine göre, sürücüler ve yardım ekipleri 1920’lerin drift örtüleri, pilot gözlükleri ve deri ceketleriyle pistte boy gösterdi. İzmir’in kültürel mirasını vurgulamak için bazı ekipler yerel el işçiliğiyle hazırlanan fes ve şalvar gibi geleneksel Türk kıyafetlerini de programlarına dahil etti. Böylece izleyiciler iki asırlık motor sporları tarihini ve dönemin sosyal kimliğini aynı anda deneyimleme fırsatı buldu.

Teknik Hazırlık ve Güvenlik Standartları

Klasik araçların orijinal parçaları korunmaya özen gösterilirken, günün teknolojisi de yarış güvenliğine entegre edildi. Roll-bar sistemleri, yangın söndürme cihazları ve modern emniyet kemerleri zorunlu hale getirildi. Katılımcılar yarış öncesi teknik kontrolden geçerken fren performansı, süspansiyon dayanıklılığı ve lastik standartları uluslararası ralli kriterlerine göre değerlendirildi. İzmir Büyükşehir Belediyesi ile TÜVTÜRK yetkilileri de denetimlere destek verdi.

Türkiye Perspektifi: Vergi, Maliyet ve Altyapı

Klasik otomobil sahipleri için Türkiye’de uygulanan yüksek ÖTV oranları, restorasyon maliyetlerini ciddi ölçüde artırıyor. Orijinal parçalar yurt dışından getirildiğinde gümrük bedeli ve katma değer vergisi, aracın toplam fiyatını iki katına kadar çıkarabiliyor. İkinci el pazarı dar ve uzman tamirci sayısı sınırlı olsa da, son yıllarda artan klasik otomobil merakıyla Türkiye’de restorasyon atölyeleri çoğaldı. Şarj altyapısı klasik araçlarda değilse de, etkinlikte elektrikli destek araçlarıyla pist kenarında güç ünitesi sağlandı.

Yerel Ekonomiye ve Turizme Katkı

Rallinin geçiş noktalarından olan Çeşme, Seferihisar ve Urla güzergâhları, yerel işletmeler için önemli hareketlilik yarattı. Konaklamadan yeme-içmeye, tamir-atölyeleri ve turistik turlara kadar pek çok sektöre canlılık geldi. İzmir Ticaret Odası Başkanı, bu tür tarih odaklı motor sporlarının kentin kültür turizmine ve marka değerine ciddi katkı sağladığını belirtti.

Klasikler Geleceğe Miras Bırakıyor

100. yıl etkinliği, Türkiye’nin motor sporları tarihine sahip çıkma bilincini artırdı. Genç jenerasyon, araç restorasyon atölyelerinde gönüllü staj imkânı bulurken, yarış severler için düzenlenen panellerde döneme ait mühendislik gözlemleri ve sürüş teknikleri anlatıldı. Bu sayede Türkiye’de klasik otomobil kültürünün sürdürülebilir bir mirasa dönüşmesi hedefleniyor.

Yeniden Buluşma Umudu

100. yıl coşkusuyla düzenlenen İzmir Rallisi Yeniden Canlandırma Etkinliği, dünya çapında klasik otomobil camiasından da büyük ilgi gördü. Belirlenen katılımcı kontenjanı doldu, bekleme listeleri oluştu. Organizasyon komitesinden yapılan açıklamada, önümüzdeki yıl için de benzer bir programın düşünüldüğü ve uluslararası takvime girmek adına görüşmelerin sürdüğü belirtildi. İzmir’in ralli geleneği, bir asır sonra daha geniş kitlelerle buluşmaya hazırlanıyor.

Kaynaklar

Fact-Check